Σχολικός Ψυχολόγος και Art-Based Παρεμβάσεις στο Σχολείο

Συστημικός σχεδιασμός εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς

Το πρόγραμμα απευθύνεται σε ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς που εργάζονται ή επιθυμούν να εργαστούν σε σχολικές μονάδες και εστιάζει στον σχεδιασμό εκπαιδευτικών προγραμμάτων πρόληψης, ψυχοκοινωνικής ενδυνάμωσης και ευαισθητοποίησης.

Με βάση τη συστημική προσέγγιση, το σχολείο προσεγγίζεται ως ένα πλαίσιο σχέσεων ανάμεσα σε μαθητές, οικογένειες, εκπαιδευτικούς και σχολική κοινότητα. Οι θεματικές που συναντά ο σχολικός ψυχολόγος —όπως αυτοεκτίμηση, άγχος, συγκρούσεις, ετερότητα, σχολικός εκφοβισμός, ανθεκτικότητα, συνεργασία και όρια— δουλεύονται μέσα από art-based μεθόδους και τη φιλοσοφία του atelier.

Κάθε θεματική συνδέεται με μία τέχνη ή ένα υλικό, όπως ζωγραφική, κολλάζ, φωτογραφία, πηλός, installation art, κίνηση, δημιουργική γραφή, αρχιτεκτονική μακέτα και συλλογική κατασκευή. Οι συμμετέχοντες εκπαιδεύονται στο πώς να σχεδιάζουν παρεμβάσεις κατάλληλες για Δημοτικό, Γυμνάσιο και Λύκειο, με σαφείς στόχους, ασφαλές πλαίσιο, αναστοχασμό και σύνδεση με τις ανάγκες της σχολικής κοινότητας.

Το πρόγραμμα πραγματοποιείται με θεωρητικές εισηγήσεις, βιωματικά εργαστήρια και εργαστήρια σχεδιασμού εκπαιδευτικών παρεμβάσεων. Κάθε συνάντηση ξεκινά από μία θεματική που συναντά ο σχολικός ψυχολόγος στην πράξη και τη συνδέει με μία τέχνη ή ένα υλικό, όπως ζωγραφική, κολλάζ, φωτογραφία, πηλός, installation art, κίνηση, δημιουργική γραφή, αρχιτεκτονική μακέτα ή συλλογική κατασκευή.

Οι συμμετέχοντες θα γνωρίσουν βασικές αρχές της συστημικής σκέψης, της Art Therapy και της φιλοσοφίας του atelier και θα εκπαιδευτούν στο πώς αυτές μπορούν να εφαρμοστούν σε εκπαιδευτικά προγράμματα πρόληψης και ψυχοκοινωνικής ενδυνάμωσης στο σχολείο.

Σε κάθε συνάντηση θα επεξεργάζονται μια συγκεκριμένη θεματική, θα συμμετέχουν σε βιωματική art-based διαδικασία, θα αναστοχάζονται πάνω στη δυναμική της ομάδας και θα σχεδιάζουν τρόπους εφαρμογής για Δημοτικό, Γυμνάσιο και Λύκειο.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον σχεδιασμό εκπαιδευτικών προγραμμάτων: διερεύνηση ανάγκης, διατύπωση στόχων, επιλογή ηλικιακής ομάδας, επιλογή τέχνης και υλικών, δομή παρέμβασης, αναστοχασμός, συνεργασία με εκπαιδευτικούς και γονείς και αξιολόγηση.

Στο τέλος του προγράμματος, κάθε συμμετέχων θα έχει σχεδιάσει ένα ολοκληρωμένο art-based πρόγραμμα για σχολική μονάδα, προσαρμοσμένο σε συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα και θεματική.

1. Ο σχολικός ψυχολόγος και το σχολείο ως σύστημα

Τέχνη: Χαρτογράφηση σχέσεων
Η συνάντηση εισάγει τη συστημική κατανόηση του σχολείου ως πλαισίου σχέσεων ανάμεσα σε μαθητές, οικογένειες, εκπαιδευτικούς και σχολική κοινότητα. Μέσα από τη χαρτογράφηση, οι συμμετέχοντες επεξεργάζονται πώς αποτυπώνονται οι ρόλοι, οι αποστάσεις, οι συνδέσεις και τα δίκτυα υποστήριξης.

2. Πώς σχεδιάζουμε εκπαιδευτικά προγράμματα στο σχολείο

Τέχνη: Συμμετοχική Εικονογραφημένη αφήγηση

Η συνάντηση αφορά τον σχεδιασμό ενός εκπαιδευτικού προγράμματος από την αρχική ανάγκη μέχρι την εφαρμογή και την αξιολόγηση. Μέσα από την εικονογραφημένη αφήγηση, οι συμμετέχοντες οργανώνουν τη ροή μιας παρέμβασης σε διαδοχικά στάδια, σαν μια οπτική ιστορία που περιλαμβάνει αρχή, ανάπτυξη, βιωματική δράση, αναστοχασμό και κλείσιμο.

3. Η τέχνη ως εργαλείο έκφρασης και αναστοχασμού

Τέχνη: Abstract Art
Οι συμμετέχοντες εισάγονται στη λογική της art-based προσέγγισης και της Art Therapy στο σχολικό πλαίσιο. Η αφηρημένη ζωγραφική (abstract Art) χρησιμοποιείται για να διερευνηθεί πώς η εικόνα, το χρώμα και η μορφή μπορούν να ανοίξουν συζήτηση χωρίς άμεση έκθεση του μαθητή.

4. Υλικότητα και atelier στο σχολείο

Τέχνη: Γλυπτική με μικτά υλικά

Η συνάντηση αφορά τη χρήση των υλικών ως μέσων έκφρασης, σκέψης και σχέσης. Μέσα από τη γλυπτική με μικτά υλικά, οι συμμετέχοντες εξετάζουν πώς το κάθε υλικό μπορεί να ανοίξει διαφορετικές θεματικές στο σχολείο, όπως τα όρια, η συνεργασία, η ετερότητα και η ψυχική ανθεκτικότητα.

5. Αυτοεκτίμηση και εικόνα εαυτού

Τέχνη: Αυτοπορτρέτο και κολλάζ με μεικτές τεχνικές
Η θεματική αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι μαθητές αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους, τις δυνατότητές τους και την εικόνα τους μέσα στην ομάδα. Το αυτοπορτρέτο και το κολλάζ επιτρέπουν την επεξεργασία πολλαπλών πλευρών της ταυτότητας.

6. Αναγνώριση και έκφραση συναισθημάτων

Τέχνη: Φωτογραφία

Η συνάντηση εστιάζει στη συναισθηματική αγωγή και στην αναγνώριση τρόπων με τους οποίους τα παιδιά και οι έφηβοι εκφράζουν το συναίσθημά τους. Η φωτογραφία χρησιμοποιείται ως μέσο παρατήρησης, προβολής και συμβολικής έκφρασης, δίνοντας τη δυνατότητα επεξεργασίας συναισθημάτων μέσα από εικόνες, βλέμματα, αποστάσεις, αντικείμενα και στιγμές της καθημερινότητας.

7. Άγχος και σχολική πίεση

Τέχνη: Installation art
Η θεματική αφορά το άγχος που συνδέεται με την επίδοση, τις εξετάσεις, τις προσδοκίες και την κοινωνική έκθεση. Η εγκατάσταση βοηθά τους συμμετέχοντες να δουν πώς το άγχος μπορεί να γίνει χώρος, βάρος, εμπόδιο ή διαδρομή.

8. Συγκρούσεις και όρια στην τάξη

Τέχνη: Θεατρική εικόνα / γλυπτική σώματος
Η συνάντηση αφορά τις συγκρούσεις, τα όρια και τις δυσκολίες επικοινωνίας μέσα στην ομάδα τάξης. Η θεατρική εικόνα επιτρέπει την αποτύπωση θέσεων, αποστάσεων, ρόλων και πιθανών μετακινήσεων.

9. Φιλία, παρέες και αίσθηση του ανήκειν

Τέχνη: Νήμα και υφαντική σύνθεση
Η θεματική εστιάζει στις σχέσεις συνομηλίκων, στην ένταξη, στην αποδοχή και στον αποκλεισμό. Το νήμα χρησιμοποιείται ως υλικό που αναδεικνύει συνδέσεις, αποστάσεις, κόμπους, δίκτυα και σχέσεις υποστήριξης.

10. Ετερότητα και συμπερίληψη

Τέχνη: Γλυπτική με διαφορετικά υλικά
Η συνάντηση αφορά τη διαφορετικότητα, την αποδοχή και τη δημιουργία συμπεριληπτικής σχολικής κοινότητας. Η γλυπτική με υλικά διαφορετικών ποιοτήτων επιτρέπει στους συμμετέχοντες να επεξεργαστούν τη συνύπαρξη χωρίς ομοιομορφία.

11. Σχολικός εκφοβισμός και ρόλοι στην ομάδα

Τέχνη: Φωτογραφία και σκηνοθετημένη εικόνα
Η θεματική προσεγγίζει τον σχολικό εκφοβισμό ως δυναμική ομάδας και όχι μόνο ως σχέση θύτη-θύματος. Η φωτογραφία βοηθά στην επεξεργασία ρόλων, όπως ο παρατηρητής, ο αποκλεισμένος, ο υποστηρικτής και η σιωπηλή ομάδα.

12. Αλληλεγγύη και συνεργασία

Τέχνη: Συλλογική τοιχογραφία / mural
Η συνάντηση εστιάζει στη συνεργασία, την αλληλεγγύη και τη δημιουργία κοινότητας μέσα στο σχολείο. Η συλλογική τοιχογραφία λειτουργεί ως άσκηση κοινής σύνθεσης, διαπραγμάτευσης και συνύπαρξης.

13. Ψυχική ανθεκτικότητα και αποθέματα

Τέχνη: Κατασκευή «κουτιού αποθεμάτων»

Η θεματική αφορά την αναγνώριση προσωπικών και σχεσιακών αποθεμάτων που βοηθούν τα παιδιά και τους εφήβους να διαχειρίζονται δυσκολίες, αλλαγές και πιέσεις. Μέσα από την κατασκευή ενός «κουτιού αποθεμάτων», οι συμμετέχοντες επεξεργάζονται πώς αντικείμενα, εικόνες, λέξεις και μικρά υλικά μπορούν να συμβολίσουν πηγές στήριξης, δύναμης και ασφάλειας.

14. Θυμός, ένταση και αυτορρύθμιση

Τέχνη: Πηλός
Η συνάντηση εστιάζει στον θυμό, στην παρορμητικότητα και στη διαχείριση της έντασης. Ο πηλός επιλέγεται γιατί επιτρέπει πίεση, μετασχηματισμό, χάραξη και αλλαγή μορφής μέσα σε ασφαλές πλαίσιο.

15. Ψηφιακή ζωή, social media και εικόνα

Τέχνη: Ψηφιακό κολλάζ

Η συνάντηση αφορά την ψηφιακή ταυτότητα, την κοινωνική σύγκριση, την έκθεση και τα όρια στα κοινωνικά δίκτυα. Μέσα από τη δημιουργία ψηφιακού κολλάζ, οι συμμετέχοντες επεξεργάζονται πώς διαμορφώνεται η εικόνα που προβάλλεται προς τα έξω και πώς μπορεί να διαφέρει από την εσωτερική εμπειρία. Η τεχνική μπορεί να εφαρμοστεί με απλά ψηφιακά εργαλεία, όπως Canva, PowerPoint ή Google Slides, και προσαρμόζεται κυρίως σε μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου.

16. Σώμα, προσωπικός χώρος και συναίνεση

Τέχνη: Κίνηση και σωματικός χάρτης
Η συνάντηση αφορά το σώμα, τα προσωπικά όρια, τον χώρο και τη συναίνεση. Η κίνηση και ο σωματικός χάρτης επιτρέπουν μια ασφαλή επεξεργασία του «πλησιάζω», «απομακρύνομαι», «σταματώ», «λέω ναι» και «λέω όχι».

17. Απώλεια, αλλαγή και αποχαιρετισμός

Τέχνη: Δημιουργική γραφή και βιβλίο-αντικείμενο
Η θεματική αφορά τις αλλαγές, τις απώλειες, τους αποχωρισμούς και τις μεταβάσεις που μπορεί να βιώνει μια σχολική κοινότητα. Το βιβλίο-αντικείμενο συνδέει λέξεις, εικόνες και υλικά σε μια μορφή μνήμης και επεξεργασίας.

18. Μεταβάσεις ανάμεσα στις σχολικές βαθμίδες

Τέχνη: Αρχιτεκτονική μακέτα
Η συνάντηση αφορά τη μετάβαση από τη μία σχολική βαθμίδα στην άλλη και τις αλλαγές σε ρόλους, προσδοκίες και σχέσεις. Η αρχιτεκτονική μακέτα βοηθά τους συμμετέχοντες να σχεδιάσουν τον χώρο που αφήνει ο μαθητής, τον χώρο που συναντά και τη διαδρομή ανάμεσα.

19. Γονείς, εκπαιδευτικοί και συνεργασία σχολικής κοινότητας

Τέχνη: Φωτογραφία και αναστοχαστική γραφή
Η θεματική αφορά τη συνεργασία του ψυχολόγου με γονείς και εκπαιδευτικούς, τις προσδοκίες, τα όρια και τη φροντίδα των ενηλίκων γύρω από το παιδί. Η φωτογραφία και η αναστοχαστική γραφή λειτουργούν ως μέσα επεξεργασίας ρόλων και σχέσεων.

20. Σχεδιασμός ολοκληρωμένου art-based προγράμματος για το σχολείο

Τέχνη: Portfolio / art-based φάκελος
Η τελευταία συνάντηση αφορά τη σύνθεση όλων των προηγούμενων ενοτήτων. Οι συμμετέχοντες σχεδιάζουν ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα για συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα και θεματική, συνδέοντας συστημικό σκεπτικό, art-based μεθοδολογία, στόχους, υλικά, δομή και αξιολόγηση.

Το πρόγραμμα έχει συνολική διάρκεια 100 ώρες και πραγματοποιείται σε ετήσιο κύκλο.

Η επιμόρφωση περιλαμβάνει:

60 ώρες βιωματικής εκπαίδευσης
Οι 60 ώρες πραγματοποιούνται σε 20 τρίωρες συναντήσεις, δύο Πέμπτες τον μήνα. Οι συναντήσεις περιλαμβάνουν θεωρητική εισαγωγή, βιωματική art-based διαδικασία, αναστοχασμό και σύνδεση με τη σχολική εφαρμογή.

40 ώρες εφαρμογής, σχεδιασμού και μελέτης
Οι 40 ώρες αφορούν ατομική και ομαδική εργασία των συμμετεχόντων πάνω στον σχεδιασμό εκπαιδευτικών προγραμμάτων για το σχολείο. Περιλαμβάνουν μελέτη προτεινόμενων κειμένων, επεξεργασία υλικού, σχεδιασμό παρεμβάσεων, προσαρμογή δραστηριοτήτων σε ηλικιακές ομάδες και τελική σύνθεση ενός ολοκληρωμένου art-based προγράμματος για σχολική μονάδα.

Με την ολοκλήρωση του προγράμματος χορηγείται Βεβαίωση Παρακολούθησης επιμορφωτικού προγράμματος συνολικής διάρκειας 100 ωρών, εκ των οποίων 60 ώρες αφορούν βιωματική εκπαίδευση και 40 ώρες εφαρμογή, σχεδιασμό και μελέτη. Στη βεβαίωση αναγράφονται ο τίτλος του προγράμματος, η συνολική διάρκεια, η κατανομή των ωρών, οι θεματικές ενότητες και ο φορέας υλοποίησης. Η βεβαίωση δεν αποτελεί κρατική πιστοποίηση, επαγγελματική άδεια ή τίτλο σπουδών της τυπικής εκπαίδευσης.

Το κόστος συμμετοχής στο πρόγραμμα είναι 1.100 ευρώ.
Για την κράτηση θέσης απαιτείται καταβολή εγγραφής 100 ευρώ.
Το υπόλοιπο ποσό καταβάλλεται σε 10 μηνιαίες δόσεις των 100 ευρώ, (Οκτώβριος 2026-Ιούλιος 2027)

Για την εγγραφή στο πρόγραμμα απαιτείται αποστολή αναλυτικού βιογραφικού σημειώματος στο:

teamrodakino@gmail.com

Η αποστολή του βιογραφικού θα πρέπει να πραγματοποιηθεί έως τις 30 Σεπτεμβρίου.

Μετά την εξέταση του βιογραφικού, οι ενδιαφερόμενοι/ες θα ενημερωθούν για την ολοκλήρωση της διαδικασίας εγγραφής και την καταβολή του ποσού εγγραφής.